Έρευνα & Άποψη
Επικοινωνία

Τεχνικός Ασφαλείας: Προσόντα, Υποχρεώσεις & Πότε Διορίζεται

11/11/2022

Ο διορισμός τεχνικού ασφαλείας αποτελεί ουσιώδη υποχρέωση κάθε επιχείρησης, η οποία επιθυμεί να διασφαλίζει την υγεία και ασφάλεια των εργαζομένων της και να αποφύγει τις σχετικά με αυτή κυρώσεις.

Για το λόγο αυτό, στο παρόν άρθρο θα δούμε

  • Τι είναι ο τεχνικός ασφαλείας
  • Ποιες επιχειρήσεις υποχρεούνται να τον διορίσουν και για πόσο χρονικό διάστημα
  • Ποιες οι αρμοδιότητες του τεχνικού ασφαλείας
  • Τι προσόντα πρέπει να έχει ένας τεχνικός ασφαλείας και
  • Ποιες οι κυρώσεις λόγω μη διορισμού τεχνικού ασφαλείας

Ας ξεκινήσουμε, λοιπόν, με έναν σύντομο ορισμό.

Τι Είναι ο Τεχνικός Ασφαλείας;

Τεχνικός ασφαλείας είναι το θεσμικό όργανο που προβλέπεται από τη νομοθεσία και αναλαμβάνει την επιτήρηση των συνθηκών εργασίας σε μία επιχείρηση. Ειδικότερα, παρέχει συμβουλευτικές υπηρεσίες ως προς την ασφάλεια και την υγεία των εργαζομένων, αλλά και την πρόληψη εργατικών ατυχημάτων.

Ένας τεχνικός ασφαλείας απασχολείται για ορισμένο διάστημα στις επιχειρήσεις, αναλόγως της κατηγορίας επικινδυνότητας στην οποία ανήκουν.

Ποιες Επιχειρήσεις Υποχρεούνται να τον Διορίσουν και για Πόσο Χρονικό Διάστημα;

Κάθε επιχείρηση υποχρεούται να διορίσει τεχνικό ασφαλείας, εφόσον απασχολεί έστω και έναν εργαζόμενο.

Παρόλ’ αυτά, ο αναγκαστικός ετήσιος χρόνος απασχόλησης του διαφοροποιείται αναλόγως της κατηγορίας επικινδυνότητας στην οποία ανήκει η επιχείρηση και του αριθμού εργαζομένων που απασχολεί. Οι χρόνοι απασχόλησης των τεχνικών ασφαλείας ορίζονται ανά εργαζόμενο και διαμορφώνονται, όπως φαίνεται στους παρακάτω πίνακες:

Βέβαια, ο ελάχιστος πραγματικός χρόνος ετήσιας απασχόλησης του τεχνικού ασφαλείας δεν μπορεί να είναι μικρότερος των:

  • 25 ωρών ετησίως για επιχειρήσεις που απασχολούν μέχρι 20 άτομα,
  • 50 ωρών ετησίως για επιχειρήσεις που απασχολούν από 2150 άτομα και
  • 75 ωρών ετησίως για επιχειρήσεις, που απασχολούν περισσότερα από 50 άτομα,

αλλά ούτε και να υπερβαίνει τον προβλεπόμενο χρόνο απασχόλησης των μισθωτών.

Κατά το χρόνο απασχόλησής του ο τεχνικός ασφαλείας επιβλέπει την κατάσταση υγείας και ασφάλειας των εργαζομένων στην κάθε εταιρεία και παρέχει αντίστοιχες υποδείξεις στην επιχείρηση-εργοδότη. Στο πλαίσιο αυτό, λοιπόν, ασκεί τις παρακάτω αρμοδιότητες.

Ποιες Είναι οι Αρμοδιότητες του Τεχνικού Ασφαλείας;

Οι αρμοδιότητες του τεχνικού ασφαλείας αφενός κινούνται στο γενικό πλαίσιο παροχής συμβουλών και πραγματοποίησης ελέγχου σχετικά με την υγεία και ασφάλεια στον εργασιακό χώρο. Ειδικότερα, ένας τεχνικός ασφαλείας

  • Συμβουλεύει σε θέματα σχεδιασμού, προγραμματισμού, κατασκευής και συντήρησης των εγκαταστάσεων, εισαγωγής νέων παραγωγικών διαδικασιών, προμήθειας μέσων και εξοπλισμού, επιλογής και ελέγχου της αποτελεσματικότητας των ατομικών μέσων προστασίας, καθώς και διαμόρφωσης και διευθέτησης των θέσεων και του περιβάλλοντος εργασίας και γενικά οργάνωσης της παραγωγικής διαδικασίας, και
  • Ελέγχει την ασφάλεια των εγκαταστάσεων και των τεχνικών μέσων, πριν από τη λειτουργία τους, καθώς και των παραγωγικών διαδικασιών και μεθόδων εργασίας πριν από την εφαρμογή τους και επιβλέπει την εφαρμογή των μέτρων υγείας και ασφάλειας των εργαζομένων και πρόληψης των ατυχημάτων, ενημερώνοντας σχετικά τους αρμόδιους προϊσταμένους των τμημάτων ή τη διεύθυνση της επιχείρησης.

Παράλληλα, προβλέπονται και υποχρεωτικές ενέργειες στις οποίες ο τεχνικός ασφαλείας οφείλει να προβεί στο πλαίσιο γενικών αρμοδιοτήτων του. Έτσι, ένας τεχνικός ασφαλείας υποχρεούται:

  • Να επιθεωρεί τακτικά τις θέσεις εργασίας από πλευράς υγείας και ασφάλειας των εργαζομένων, να αναφέρει στον εργοδότη οποιαδήποτε παράλειψη των μέτρων υγείας και ασφάλειας, να προτείνει μέτρα αντιμετώπισής της και να επιβλέπει την εφαρμογή τους,
  • Να επιβλέπει την ορθή χρήση των ατομικών μέσων προστασίας,
  • Να ερευνά τα αίτια των εργατικών ατυχημάτων, να αναλύει και αξιολογεί τα αποτελέσματα των ερευνών του και να προτείνει μέτρα για την αποτροπή παρόμοιων ατυχημάτων,
  • Να εποπτεύει την εκτέλεση ασκήσεων πυρασφάλειας και συναγερμού για τη διαπίστωση ετοιμότητας προς αντιμετώπιση ατυχημάτων,
  • Να μεριμνά ώστε οι εργαζόμενοι στην επιχείρηση να τηρούν τους κανόνες υγείας και ασφάλειας των εργαζομένων και να τους ενημερώνει και καθοδηγεί για την αποτροπή του επαγγελματικού κινδύνου που συνεπάγεται η εργασία τους και
  • Να συμμετέχει στην κατάρτιση και εφαρμογή των προγραμμάτων εκπαίδευσης των εργαζομένων σε θέματα υγείας και ασφάλειας.

Όπως είναι λογικό, όλες οι παραπάνω ενέργειες απαιτούν και την αντίστοιχη εξειδίκευση του διοριζόμενου τεχνικού σε θέματα υγείας και ασφάλειας εργασιακού περιβάλλοντος. Για το λόγο αυτό, ρητά ορίζονται τα προσόντα του τεχνικού ασφαλείας, προκειμένου να μπορεί να προσφέρει τις παραπάνω υπηρεσίες.

Τι Προσόντα Πρέπει να Έχει ένας Τεχνικός Ασφαλείας;

Τα προσόντα, λοιπόν, ενός τεχνικού ασφαλείας θα τα εξετάσουμε στα εξής επίπεδα.

Κατάρτιση

Ο διοριζόμενος τεχνικός ασφαλείας θα πρέπει να φέρει την κατάλληλη μορφωτική ή ακαδημαϊκή κατάρτιση. Αναλόγως του είδους της επιχείρησης και του αριθμού εργαζομένων, τεχνικός ασφαλείας μπορεί να διοριστεί το άτομο που κατέχει

α. πτυχίο πολυτεχνείου ή πολυτεχνικής σχολής ΑΕΙ του εσωτερικού ή ισότιμων σχολών του εξωτερικού, που το αντικείμενο σπουδών έχει σχέση με τις εγκαταστάσεις και την παραγωγική διαδικασία και άδεια άσκησης επαγγέλματος, που χορηγείται από το Τεχνικό Επιμελητήριο της Ελλάδας (ΤΕΕ),

β. πτυχίο πανεπιστημιακής σχολής εσωτερικού ή ισότιμων σχολών του εξωτερικού, που το αντικείμενο σπουδών έχει σχέση με τις εγκαταστάσεις και την παραγωγική διαδικασία και άδεια άσκησης επαγγέλματος, όταν αυτή προβλέπεται από την κείμενη νομοθεσία,

γ. πτυχίο ΤΕΙ ή ισότιμων σχολών του εξωτερικού ή πτυχίο των πρώην σχολών υπομηχανικών και των ΚΑΤΕΕ ή

δ. απολυτήριο τεχνικού λυκείου ή μέσης τεχνικής σχολής ή άλλης αναγνωρισμένης τεχνικής επαγγελματικής σχολής του εσωτερικού ή ισότιμων σχολών του εξωτερικού ή άδεια άσκησης επαγγέλματος εμπειροτέχνη.

Προϋπηρεσία

Επιπρόσθετα, ο κάθε τεχνικός ασφαλείας θα πρέπει να φέρει συγκεκριμένα χρόνια υπηρεσίας, η διάρκεια των οποίων διαφοροποιείται αναλόγως του επιπέδου σπουδών ή τίτλου που κατέχουν. Έτσι, απαιτείται

α. τουλάχιστον διετή προϋπηρεσία για τους κατόχους πτυχίου πολυτεχνείου ή πολυτεχνικής ή πανεπιστημιακής σχολής, η οποία δύναται να μειωθεί κατά ένα έτος σε όσους έχουν παρακολουθήσει πιστοποιημένα προγράμματα επιμόρφωσης για την υγεία και ασφάλεια των εργαζομένων διάρκειας τουλάχιστον 100 ωρών,

β. τουλάχιστον πενταετή προϋπηρεσία για τους κατόχους πτυχίου Τεχνολογικού Εκπαιδευτικού Ιδρύματος ή υπομηχανικών και των Κέντρων Ανωτέρας Τεχνικής και Επαγγελματικής Εκπαίδευσης, η οποία δύναται να μειωθεί κατά τρία έτη σε όσους έχουν παρακολουθήσει πιστοποιημένα προγράμματα επιμόρφωσης για την υγεία και ασφάλεια των εργαζομένων διάρκειας τουλάχιστον 100 ωρών,

γ. τουλάχιστον οκταετή προϋπηρεσία για τους κατόχους απολυτηρίου τεχνικού λυκείου ή μέσης τεχνικής σχολής ή άλλης αναγνωρισμένης τεχνικής επαγγελματικής ή άδειας άσκησης επαγγέλματος εμπειροτέχνη, η οποία δύναται να μειωθεί κατά τρία έτη σε όσους έχουν παρακολουθήσει πιστοποιημένα προγράμματα επιμόρφωσης για την υγεία και ασφάλεια των εργαζομένων διάρκειας τουλάχιστον 100 ωρών.

Θέση εργοδότη

Τέλος, για τις επιχειρήσεις κατηγοριών χαμηλότερης επικινδυνότητας (Κατηγορίες Β’ και Γ’), τις αρμοδιότητες τεχνικού ασφαλείας μπορεί να ασκήσει και ο εργοδότης, αναλόγως του αριθμού εργαζομένων που απασχολούνται σε αυτή.

Βέβαια, στην περίπτωση αυτή απαιτείται ο εργοδότης να έχει παρακολουθήσει ορισμένο πρόγραμμα επιμόρφωσης για την άσκηση καθηκόντων τεχνικού ασφαλείας που προβλέπονται κάθε φορά στις Υπουργικές Αποφάσεις.

Έχοντας αναλύσει, λοιπόν, όλες τις απαραίτητες πληροφορίες που οφείλει να γνωρίζει κανεις πριν διορίσει έναν τεχνικό ασφαλείας, ας προχωρήσουμε στο ποιες είναι οι συνέπειες σε περίπτωση μη διορισμού του.

Ποιες Είναι οι Κυρώσεις Μη Διορισμού Τεχνικού Ασφαλείας;

Οι κυρώσεις μη διορισμού τεχνικού ασφαλείας διακρίνονται σε δύο κατηγορίες.

Διοικητικές κυρώσεις

Όπως έχουμε δει και σε άλλες περιπτώσεις, οι διοικητικές κυρώσεις λόγω παραβάσεων εργατικής νομοθεσίας (π.χ. χορήγηση αδειών) επιβάλλονται αφού ληφθούν υπόψη οι εξής παράγοντες:

  • ο αριθμός εργαζομένων της επιχείρησης,
  • η κατηγορία της επιχείρησης (Α’, Β’ ή Γ’),
  • η σοβαρότητα και η έκταση της παράβασης και του κινδύνου που προκλήθηκε από αυτή,
  • η υποτροπή της επιχείρησης και
  • ο βαθμός συνεργασίας της με τις ελεγκτικές αρχές όσον αφορά ζητήματα σχετικά με τον τεχνικό ασφαλείας ή την ασφάλεια και υγεία στον εργασιακό χώρο.

Έτσι, οι διοικητικές κυρώσεις σε περίπτωση παραβάσεων σχετικά με το διορισμό τεχνικού ασφαλείας μπορεί να περιλαμβάνουν

  • την επιβολή προστίμων για κάθε παράβαση από 500€ έως 50.000€ και
  • την προσωρινή διακοπή λειτουργίας του συνόλου της επιχείρησης, τμήματος αυτής, θυγατρικής ή υποκαταστήματος.

Ποινικές κυρώσεις

Παράλληλα, για κάθε παράβαση που έχει να κάνει με την υγεία και ασφάλεια των εργαζομένων ο εργοδότης μπορεί να τιμωρηθεί

  • με ποινή φυλάκισης τουλάχιστον έξι μηνών ή
  • χρηματική ποινή τουλάχιστον 900,00€ ή
  • και με τις δύο αυτές ποινές.

Αντιθέτως, αν η παράβαση προέρχεται από επιχείρηση που είναι κατασκευαστής, παρασκευαστής, εισαγωγέας ή προμηθευτής, τότε επιβάλλεται

  • ποινή φυλάκισης ή
  • χρηματική ποινή τουλάχιστον διακοσίων 293,00€ ή
  • και οι δύο αυτές ποινές.

Είναι σημαντικό, λοιπόν, η κάθε επιχείρηση να διαμορφώσει την εσωτερική της δομή έτσι, ώστε να διορίσει τον κατάλληλο τεχνικό ασφαλείας και να αποφύγει τις πιθανότητες εργατικού ατυχήματος ή επιβολής κυρώσεων.

Στο κομμάτι αυτό, η KRS σας βοηθά να οργανώσετε τη λογιστική και μισθοδοτική σας κατάσταση, ώστε να είστε οικονομικώς προετοιμασμένοι για το διορισμό ενός τεχνικού ασφαλείας και να πραγματοποιήσετε ορθώς την επιλογή του.

Εάν, λοιπόν, επιθυμείτε υπηρεσίες σχεδιασμού στρατηγικής μισθολογικού κόστους, μισθοδοσίας ή άλλες, μη διστάσετε να επικοινωνήσετε μαζί μας, ώστε να λάβετε κάθε δυνατή πληροφόρηση!